Học viện Cảnh sát nhân dân là cơ sở đào tạo cán bộ Cảnh sát nhân dân có trình độ đại học và sau đại học, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, chỉ huy lực lượng CSND và của Bộ Công an, là trung tâm nghiên cứu khoa học của lực lượng Công an nhân dân. Cụ thể:
1. Đào tạo cán bộ có trình độ đại học, sau đại học về các lĩnh vực khoa học: phòng ngừa, điều tra tội phạm xâm phạm trật tự xã hội; quản lý nhà nước về trật tự, an toàn xã hội; quản lý hành chính về TTXH; quản lý và cải tạo phạm nhân; cảnh sát vũ trang và các linh vực về luật học; tội phạm học về trật tự xã hội cho lực lượng Cành sát nhân dân theo quy chế văn bằng của Nhà nước và quy định của Bộ trưởng.
2. Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, chỉ huy cho lực lượng Cảnh sát nhân dân và Bộ Công an; đào tạo, bồi dưỡng giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục cho cảc trường Cảnh sát nhân dân, có trách nhiệm cử giảng viên giảng dạy cho các trường Công an nhân dân và các trường ngoài ngành theo kế hoạch, chỉ tiêu và quy định của Bộ trưởng.
3. Chủ trì nghiên cứu xây dựng phương hướng, kế hoạch, biện pháp tổ chức công tác đào tạo, bồi dưỡng các bộ theo yêu cầu, nhiệm vụ công tác chiến đấu và xây dựng lực lượng CSND báo cáo Tổng cục trưởng Tổng cục Xây dựng lực lượng CAND trình Bộ trưởng quyết định và tổ chức việc thực hiện.
4. Nghiên cứu đề xuất Tổng cục Xây dựng lực lượng CAND báo cáo Bộ trưởng ban hành chương trình khung, trên cơ sở đó xây dựng và ban hành mục tiêu, chương trình đào tạo, bồi dưỡng các nghành học thuộc từng bậc học, hệ học của Học viện và tổ chức thực hiện theo chỉ tiêu, kế hoạch hàng năm của Bộ.
5. Nghiên cứu, biên soạn và đưa vào sử dụng các loại giáo trình, tài liệu phục vụ dạy học sau khi được thẩm định theo quy định của Bộ trưởng, tổng kết kinh nghiệm về các mặt công tác giảng dạy, học tập, quản lý; hoàn thiện, đổi mới mục tiêu, nội dung, chương trình và phương pháp đào tạo, gắn quá trình đào tạo của Học viện với thực tiễn công tác chiến đấu, xây dựng lực lượng CSND.
6. Nghiên cứu các đề tài khoa học về khoa học giáo dục, về phương pháp đào tạo và tổ chức quá trình dạy học mang tính đặc thù của lực lượng CSND; chủ trì, phối hợp với các đơn vị có liên quan nghiên cứu các đề tài khoa học về hệ thống lý luận nghiệp vụ Công an, khoa học quản lý Nhà nước về TTATXH, về phòng ngừa điều tra các tội phạm xâm phạm TTATXH và các vi phạm pháp luật khác; chủ trì và tham gia nghiên cứu các chương trình quốc gia, các đề tài khoa học cấp Nhà nước theo kế hoạch được giao và phân công của Bộ trưởng.
7. Thực hiện chỉ tiêu, kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng; tổ chức công tác tuyển sinh, chiêu sinh theo phân cấp của Bộ trưởng; tổ chức quá trình đào tạo và chịu trách nhiệm về chất lượng đào tạo theo mục tiêu đã được Bộ trưởng quy định; tổ chức thi, công nhận và cấp bằng tốt nghiệp cho học viên theo quy chế của Nhà nước và quy định của Bộ trưởng; điều động học viên ra trường theo chỉ tiêu, kế hoạch của Bộ trưởng.
8. Đề xuất Tổng cục trưởng Tổng cục Xây dựng lực lượng CAND báo cáo Bộ trưởng quyết định công nhận cán bộ lãnh đạo, cán bộ khoa học, cán bộ nghiệp vụ trong lực lượng CAND làm giáo viên kiêm nhiệm và mới các chuyên gia, cán bộ khoa học ngoài ngành tham gia giảng dạy, nghiên cứu khoa học theo nhiệm vụ của Học viện.
9. Tổ chức thực hiện các chế độ công tác, điều lệnh, các quyết định và quy định của Bộ trưởng; quản lý và thực hiện chế độ, chính sách đối với cán bộ, giáo viên và học viên theo phân cấp của Bộ trưởng; tổ chức đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ mọi mặt cho đội ngũ cán bộ, giáo viên; cán bộ quản lý giáo dục theo chức danh, tiêu chuẩn nghiệp vụ đã được Bộ trưởng quy định.
10. Tổ chức xuất bản và phát hành Tạp chí khoa học giáo dục TTXH, quản lý tư liệu giáo khoa và tổ chức công tác thông tin khoa học phục vụ công tác giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học của Học viện CSND; theo quy định của nhà nước và của Bộ trưởng.
11. Thực hiện các mặt công tác hậu cần, y tế, bảo vệ cơ quan và các mặt công tác khác của Học viện; tổ chức quản lý tài chính, đất đai, cơ sở vật chất, vốn đầu tư của Học viện theo quy định của Bộ trưởng; nghiên cứu đề xuất, tổ chức mua sắm, trang bị, quản lý và sử dụng thiết bị kỹ thuật, đồ dùng dạy học phục vụ công tác giảng dạy, học tập, nghiên cứu khoa học của cán bộ, giáo viên, học viên theo quy định của nhà nước và của Bộ trưởng.
12. Nghiên cứu đề xuất kế hoạch và tổ chức thực hiện nhiệm vụ hợp tác quốc tế, hợp tác với các ngành, các trường ngoài nghành Công an về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ CSND và nghiên cứu khoa học theo quy định của Bộ trưởng.
13. Thực hiện các nhiệm vụ khác có liên quan đến công tác đào tạo, bồi dưỡng của Học viện do Bộ trưởng và Tổng cục trưởng Tổng cục XDLL CAND giao.